|
|||||||
|
|
|
|||||
|
|
|||||||
SPOR
SOSYOLOJİSİ
İÇİNDEKİLER
SOSYOLOJİ
TANIM
TARİHÇE
SOSYOLOJİDE KULLANILAN TEKNİKLER
İçerik Çözümlemesi
Katılarak Gözlem
Örnek Olay
Anket
Görüşme
İstatistiksel Çözümleme
DİĞER TOPLUM BİLİMLER VE SOSYOLOJİ
Tarih
Siyasal Bilim
Ekonomi
Antropoloji
Psikoloji
SOSYOLOJİNİN UZMANLIK ALANLARI
Eğitim Sosyolojisi
Edebiyat Sosyolojisi
Köy Sosyolojisi
Kent Sosyolojisi
Bilgi Sosyolojisi
Sanayi Sosyolojisi
Din Sosyolojisi
Hukuk Sosyolojisi
Siyaset Sosyolojisi
Ekonomik Sosyoloji
Spor Sosyolojisi
TOPLUM
Tanım
Toplumun Özellikleri
Toplumsal Olay
Toplumsal Olgu
TOPLUMSALLAŞMA
Tanım
TOPLUMSALLAŞMA ARAÇLARI
Aile
Arkadaş Grupları
Okullar
Kitle İletişim Araçları
TOPLUMSALLAŞMADA SÜREÇLER
İletişim
İşbirliği
Katılma
Toplumsal Çevre
TOPLUMSAL STATÜ
Verilen Statüler
Kazanılan Statüler
TOPLUMSAL ROL
Tanım
Sınıflandırılması
TOPLUMSAL DEĞİŞME
Tanım
Neler Değişiyor
YARARLANILAN KAYNAKLAR
SPOR SOSYOLOJİSİ
TANIM
SOSYOLOJİK AÇIDAN SPOR KAVRAMLARI
Sporun Sosyolojik Yönü
Sporun Kültürel Yönü
Sporun Ekonomik Yanı
Sporun Uluslararası Pazarlık Yönü
BEDEN EĞİTİMİ VE SPORUN TEMEL AMAÇLARI
SPORTİF OLAYI TEŞVİK EDEN SOSYAL VE EKONOMİK FAKTÖRLER
Kitle Haberleşme Araçlarının Etkinliği
Gelir Seviyesinin Yüksekliği
Boş Zaman Faaliyetlerine İmkan Verecek Ortamın Varlığı
Ülke Ekonomisinin Genel Seviyesi ve Sanayileşme Durumu
Nüfusun Sosyal Gelişmişlik Durumu
Toplumda Statünün Eğitim Yoluyla Kazanılmasının Yaygınlığı
Nüfusun Bileşimi
Islah Edilmiş Bir Sosyal Çevreye Sahip oluş
Spor ve Kültür İçin Ayrılan Ekonomik Kaynakların Yüksekliği
Spor Alt Yapısının Yeterli Oluşu
İşbölümüyle Birlikte Dayanışma Şuurunun Gelişmesi
Milli Kültür ve Folklorun Zenginliği
Devlet Tarafından Alınacak Tedbirlerin Yeterliliği
Devlet Ve Fertlerin İşbirliği
SPOR ORTAMI
Tanım
Spor Ortamını Meydana Getiren Kaynaklar
Tespitler ve Öneriler
SPOR EĞİTİM İLİŞKİSİ
Spor İçin Eğitim
Eğitim İçin Spor
SERBEST ZAMAN FAALİYETİ OLARAK SPOR
Zaman Kavramı
İş Kavramı
Serbest Zaman Kavramı
Serbest Zamanların Değerlendirilmesi Kavramı
Oyun Kavramı
Serbest Zaman Eğitimi Kavramı
Serbest Zaman Faaliyetlerinde Sporun Yeri
SANAYİ TOPLUMLARINDA YABANCILAŞMAYA KARŞI SPOR
Köyden Kente Göç Nedenleri ve Sonuçları
Yabancılaşmaya Karşı Spor
TÜM BOYUTLARIYLA SPOR
SONUÇ
YARARLANILAN KAYNAKLAR
- - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - - -
I. SOSYOLOJİ
1.1. Tanım :
Sosyoloji insan ilişkileri konusunda üzerinde özellikle duran ve inceleyen
bir disiplindir. En basit bir biçimde sosyoloji insan ilişkilerinin bilimsel
olarak incelenmesidir.
Sosyoloji insan ilişkileri üzerinde odaklaşır. Örneğin , “ İnsanlar
birbirlerini nasıl etkilemektedirler ? Davranışları , duygu ve hareket biçimleri
nelerdir ? “ gibi . Başka bir deyişle , toplumbilim psikoloji gibi bireyi
odak alarak ele alıp incelemez. Sosyolojik incelemelerin hedefi inanlar arasındaki
sosyal ilişkilerin yapısı üzerinedir.
Bu ilişkilerin şekillenmesi ve değişmesi üzerinde durur. Daha kesin ve kısa
bir tanımla sosyoloji insan grubunu odak alır ve inceler. Onun için grup
olarak insan davranışları ve ilişkileri önemlidir.
Bu nedenle sosyoloji ; aile , klikler , din grupları , sapkın grup davranışı
, çeteler , büyük organizasyonlar , fabrika , üniversiteler , topluluk ve
toplumları inceler. Dolayısıyla toplumbilim insanın hiçbir zaman ve yerde
tek başına olmadığı , daima bir grup içerisinde yer aldığı düşüncesinden
hareket eder.
1.2. Tarihçe
1.3. Sosyolojide Kullanılan Teknikler :
1.3.1. İçerik Çözümlemesi :
Tarihsel ve edebi yapıtların , belgelerin çözümlenişi .
1.3.2. Katılarak Gözlem :
Araştırıcın sosyal ortama katılarak gözlemde bulunması.
1.3.3. Örnek Olay :
Özel bir toplumsal grup ya da kurum hakkında bilimsel bilgi toplama, yorumlama
ve genellemeye gitme.
1.3.4. Anket :
Araştırıcı , denek sayısı çoksa ve fazla bilgi istiyorsa , anket hazırlanır
ve deneklere doldurmaları için anket verir.
1.3.5. Görüşme :
Deneklerle araştırıcın karşı karşıya gelerek araştırma konusunda konuşmalarıdır.
Araştırıcı deneğe sözlü sorular sorar. Cevaplarını formlara geçirir.
1.3.6. İstatistiksel Çözümleme :
Mevcut istatistikler incelenip yorumlanır. Kuşkusuz bu istatistiklerin araştırma
konusu ile ilgili olması gerekir.
1.4. Diğer Toplum Bilimler ve Sosyoloji :
1.4.1. Tarih :
Olayların oluş sırasını saptamaya , onlara yol açan koşulları ve
nedenleri belirlemeye , başka hangi olaylarla ilgili olduklarını göstermeye
çalışan toplumbilim dalına Tarih denir.
1.4.2. Siyasal Bilim :
Devletin örgütlenişi , çeşitli ulusal sistemlerin karşılaştırılması ,
anayasa hukuku , yasama süreci , yürütme organı , uluslar arası ilişkiler
gibi konuları inceleyen toplumbilim dalına Siyasal Bilim denir.
1.4.3. Ekonomi :
Mal ve hizmetlerin üretimini , bölüşümünü , alışveriş ve tüketimi
gibi konuları inceleyen toplumbilim dalına Ekonomi denir.
1.4.4. Antropoloji :
İnsanın yeryüzündeki ve toplumdaki kökeni ile gelişimini inceleyen
toplumbilim dalına Antropoloji denir.
1.4.5. Psikoloji :
İnsanlarda duyumsal , duygusal , davranışsal , düşünsel , bilişsel
olguları inceleyen toplumbilim dalına Psikoloji denir.
1.5. SOSYOLOJİNİN UZMANLIK ALANLARI
1.5.1. Eğitim Sosyolojisi
1.5.2. Edebiyat Sosyolojisi
1.5.3. Köy Sosyolojisi
1.5.4. Kent Sosyolojisi
1.5.5. Bilgi Sosyolojisi
1.5.6. Sanayi Sosyolojisi
1.5.7. Din Sosyolojisi
1.5.8. Hukuk Sosyolojisi
1.5.9. Siyaset Sosyolojisi
1.5.10. Ekonomik Sosyoloji
1.5.11. Spor Sosyolojisi
1.6.. TOPLUM
Toplumsal ihtiyaçlarını karşılamak için etkileşen , belli bir coğrafi
mekanda yaşayan ve ortak bir kültürü paylaşan pek çok sayıdaki insanın
oluşturduğu birlikteliğe “toplum” denir.
1.6.1.TOPLUMUN ÖZELLİKLERİ
Toplumun özelikleri Şunlardır:
a. Toplam nüfus olarak görülebilir.
b. Ortak bir coğrafi mekanda vardır.
c. İşlevsel olarak farklılaşmış temel gruplardan oluşmuştur.
d. Kültürel olarak benzer grupların toplamıdır.
e. Toplumu oluşturan insanlar arasında düzenli karşılıklı ilişkiler söz
konusudur.
1.7.. TOPLUMSALLAŞMA
Bir kimsenin içinde birtakım işlevleri olabileceği belirli bir toplum ya da
toplumsal grubun tarzlarını öğrenmesi sürecine “toplumsallaşma” denir.
Bir kişi ile diğer kişi ya da kişiler arasında gerçekleşen ve sonunda
toplumsal davranış kalıplarının kabulünü ve uygulanmasını sağlayan bir
karşılıklı etkileşim sürecine
“toplumsallaşma” denir.
Belirli bir toplumun davranış kalıplarını kişiliğine mal ederek o topluma
ait bir birey durumuna gelişi olayına “toplumsallaşma” denir.
1.7.1..TOPLUMSALLAŞMANIN ÖZELİKLERİ
a. Daima belirli bir toplum için söz konusudur.
b. Her bireyin doğduğu andan itibaren gerçekleşen bir süreçtir.
c. Kişilik gelişmesinin topluma ve kültüre uyarlanması ve öğrenilmesi
gibi süreçlerin benzerlikleri ile ilgilidir.
d. Bireyi , çevresindeki modellerin , simgelerin , beklentilerin ve duyguların
öğrenilmesine yetenekliliği yönünden ele alır.
1.7.2..TOPLUMSALLAŞMANIN AMAÇLARI
a. Tuvalet alışkanlıklarından , bilim yöntemine kadar uzanan temel
disiplinleri aşılar.
b. Beklentilerin zihne yerleşmesini sağlar. ( Anne olma isteği gibi.)
c. Toplumsal rolleri ve onları destekleyen tutumları öğretir.
d. Bireye , yetişkin eylemlere katılması için temel bir hazırlama ile
beceriler öğretir.
1.7.3..TOPLUMSALLAŞMANIN ARAÇLARI
a. Aile : Kültürü aktaran temel araçlardandır.
b. Arkadaş grupları : Çocuğun ya da gencin yaşdaşlarından oluşan akran
gruplarıdır.
c. Okullar : Okullar formal toplumsallaşma kurumlarıdır.
d. Kitle iletişim Araçları : Kişilerin tutum ve kanaatlerini etkileyen ve
toplumsallaştıran önemli olgulardır.
1.7.4..TOPLUMSALLAŞMADA BAŞLICA SÜREÇLER
a. İletişim
b. İşbirliği
c. Katılma
d. Toplumsal Çevre
1.8..TOPLUMSAL STATÜ
Bireyin toplum yapısı içinde işgal ettiği “konum” ya da ” yer” e
“toplumsal statü” denir.
1.8.1.TOPLUMSAL STATÜLERİN İKİ KÖKENİ VARDIR
a. Verilen Statüler : Bireyin hiçbir eylem ve etkisi bulunmadan , toplumun
kendi kabul ettiği bazı ölçütlere göre elde edilmiş statüdür. Örn. Dünyaya
erkek olarak doğmak gibi ya da yasalarla verilmiş haklardan elde edilen statü
gibi.
b. Kazanılmış statüler : Bireyin kendi çaba ve başarılarına ,
yeteneklerine göre kendisinin elde ettiği bir konumdur. ( Öğretmenlik vb.)
1.9. TOPLUMSAL ROL
Birbirleriyle ilişkili birtakım davranış kalıpları , bir toplumsal işlev
etrafında toplandığında , bu birleşime “toplumsal rol” denir.
Bireyden beklenilen davranışların bütününe “toplumsal rol” denir.
1.10.DEĞİŞME
Önceki durum ya da davranıştan farklılaşma’ dır.
1.10.1.TOPLUMSAL DEĞİŞME
Toplumun yapısını oluşturan , toplumsal ilişkiler ağının ve bunları
belirleyen toplumsal kurumlarda meydana gelen değişmelerdir.
1.10.2.NELER DEĞİŞİYOR ?
1. Toplumsal rol ve statüler
2. Ekonomik varlıklar
3. Nüfus artış hızı
4. Üretim ilişkiler
5. Aile ve akrabalık ilişkileri
6. Dinsel kurumlar
7. Gelenek görenekler
8. Teknoloji
9. Eğitim kurumları
10. Kişilik
11. Sanat
12. Çocuk yetiştirme yöntemleri
13. Cinsel davranış , tutum ve değerler
14. Kitle iletişim sistemleri
15. Dilde değişmeler
2.SPOR SOSYOLOJİSİ:
· Spor Sosyolojisinde hareket noktası sporun , spor olayının bizzat
kendisidir ve daha çok bu sektör içindeki durum değerlendirilir. Bu bakış
konuya mikro açıdan değerlendirmeler getirmektedir. Sporcu , antrenör , spor
hekimi , sporcu ilişkileri , spor tesislerinin kullanım oranı, sporda alt yapı
özellikleri , spor araç ve gereçleri , çeşitli branşlarda eğitici ,
teknikler , beslenme gibi konular daha çok mikro konulardır.
· Sosyolojik Açıdan Spor ise , konuya makro açıdan , geniş bir
perspektiften bakıştır. Burada hareket edilen alan bizzat toplumun işleyen bütünü
ve sosyo – kültürel yapı içinde , bütünden bir parçaya ; spora yaklaşmaktır.
Toplum içinde ortaya çıkış özellikleriyle yerine göre bir olay , yerine göre
ise olgu niteliği taşıyan spora toplumun bütünü içinde yaklaşmak daha
uygun olacaktır.
2.1.SOSYOLOJİK AÇIDAN SPOR KAVRAMLARI :
· İŞ KAVRAMI : “Günümüz sporcusu beyin ve kastan oluşan hassas bir
makine , vücudunu araç olarak kullanan bir teknisyen ve bir bilim adamıdır.”
· Spor , “ İnsanın doğasında bulunan saldırganlık için sağlıklı ve
barışçı bir emniyet supabı , saldırganlık güdüsünü denetim altına
alan uygun bir ‘dostça rekabet ‘ ortamı , savaşın da barışçı
ikamesidir. “
· Spor , “ kişinin ruh ve beden sağlığını güvence altına alan , onun
topluma uyumunu sağlayan , günlük hayatın gerginlik ve sürtüşmelerini
masseden bir araçtır. “
· Spor , “ devletler için hem doğal , hem gerekli olan yayılma politikaları
için en etkili askeri eğitim aracıdır."
· Spor , “ bir yandan kitlelerin afyonu , beri yandan suspansuvarlı milliyetçiliktir.”
· Spor , “ Oyunla yarışmayı birleştiren , bedensel yetenekleri daha fazla
olduğu için kazananları ödüllendiren , üst düzeyde oyun , mücadele ve ağır
kas çalışması gerektirdiği için sürekli ve yoğun çabayı zorunlu kılan
bir uğraşıdır.”